De mooie steegjes en hofjes van Leiden: Pietersbuurt en Waardeneiland
Vakantie in Nederland, Vakantie in Zuid-Holland
We lopen vandaag met z’n zessen door Leiden. Mijn vrouw, ik en twee bevriende stellen. Met wie we al meer dan vijfentwintig jaar ons leven delen. Reizen, gesprekken, stiltes, verjaardagen. Sommige mensen komen in je leven om er voor altijd te zijn. Wat een geluk! Dit weekend in Leiden is bedoeld om een verjaardag extra luister bij te zetten. De leeftijd noemen we maar even niet… 😉 Eigenlijk vieren we meer dan dat. We vieren tijd. En vriendschap. Leiden is daar een perfecte stad voor. Geen stad die zich opdringt, maar een stad die je uitnodigt om te wandelen. Om samen te dwalen door de mooie steegjes en hofjes van Leiden. Waar geschiedenis niet wordt uitgelegd, maar wordt ervaren.
Geschiedenis van Leiden: ontstaan uit water en koppigheid
Leiden ontstaat op een plek waar water samenkomt. De Oude en Nieuwe Rijn vormen hier al vroeg een knooppunt van handel en verkeer. Al in de Romeinse tijd ligt hier een nederzetting. Water is geen randverschijnsel, maar de reden van bestaan. Leiden zou kunnen verwijzen naar Leithon; ‘aan de wateren’.
In de middeleeuwen groeit Leiden uit tot een compacte stad, met muren, poorten en een wirwar aan stegen. De lakenindustrie maakt de stad welvarend. Duizenden arbeiders leven dicht op elkaar, wat verklaart waarom de oudste delen van Leiden zo smal en dichtbebouwd zijn.
Het grote kantelpunt komt in 1574, tijdens het Beleg en Ontzet van Leiden. De stad houdt stand tegen de Spanjaarden, ondanks honger en ontbering. Na het ontzet krijgt Leiden als dank de eerste universiteit van Nederland. Daarmee verandert de stad voorgoed.
Studenten, denkers, religieuze vluchtelingen: Leiden wordt een stad van ideeën, van tolerantie en van relatieve vrijheid. Net als Amsterdam wordt Leiden rijk op vele manieren door vluchtelingen uit de Zuidelijke Nederlanden. Die vluchten voor de Spaanse, religieuze intolerantie. Voor namelijk vanuit Antwerpen.
Naar Praktische informatie over Leiden
Pietersbuurt en Waardeneiland: waar Leiden begint
De Pietersbuurt groeit rondom de Pieterskerk en vormt eeuwenlang het religieuze, politieke en sociale hart van Leiden. Ambachtslieden, handelaars, graven en bewoners leven hier dicht bij elkaar. De buurt groeit organisch, zonder strak plan. Dat zie je terug in de stegen en hofjes die elkaar onverwacht opvolgen.
Het Waardeneiland, rondom de Burcht, is zelfs nog ouder. Hier ligt de oorsprong van de stad. De Burcht wordt gebouwd op een kunstmatige heuvel, een verdedigingswerk dat overzicht biedt over de omgeving. Daarover verderop meer.
Pieterskerkhof
We beginnen onze wandeling op het Pieterskerkhof. Aan de oostkant van de Pieterskerk. Het is een plek waar de stad zich even inhoudt. Geen groot plein, geen verkeer dat domineert. Een open ruimte die beschut aanvoelt.
Het Pieterskerkhof is al eeuwenlang een plek van samenkomst. Ooit lag hier het kerkhof van de parochie, later werd het een plein, een overgangsruimte tussen kerk en stad. De gebouwen rondom ons dragen sporen van verschillende tijden, maar vormen samen een geheel. Hier voel je dat Leiden geen stad is van grote gebaren, maar van lagen.
Het is een logisch startpunt voor een wandeling door de mooie steegjes en hofjes van Leiden. Alles wat we vandaag gaan zien: zorg, geloof, macht, stilte, ligt hier al besloten. We hoeven alleen maar te gaan lopen.
Speckhofje: stilte achter een poort
We wandelen eerst richting het zogenaamde Speckhofje. Dat hier schuin tegenover ligt. Onder een smalle poort en door een smalle steeg stappen we binnen.
Het contrast met de straat is direct voelbaar. Alsof iemand het volume zachter zet. Dit hofje wordt in de 17e eeuw gesticht voor arme bejaarden en draagt de naam van de familie Van der Speck. Die de oprichting mogelijk maakt.
Zekerheid
Het hofje is klein en sober. Met een mooie, weelderige tuin. Geen symmetrie die wil imponeren, geen architectuur die om aandacht vraagt. Juist dat maakt het zo krachtig. De huizen staan dicht om de binnenplaats heen, alsof ze elkaar beschutting bieden.
Terwijl we hier staan, beseffen we hoe vooruitstrevend dit soort plekken zijn geweest. In een tijd zonder sociale zekerheid biedt dit hofje rust, onderdak en waardigheid.
De nodige stegen…
Het hofje heeft een open achteruitgang. Zo komen we via de Lombardpoort op de Nieuwsteeg. Die we min of meer recht overstegen richting de Salomonsteeg.
We vervolgen onze weg via de Herensteeg en Kloksteeg. Smalle, oude stegen waar de stad dicht tegen je aan komt.
We wijzen elkaar op details: gevelstenen, oude kozijnen, scheve muren. Gesprekken lopen door elkaar heen, net als de stegen zelf. Dit is Leiden op menselijke schaal. Dit zijn de mooie steegjes en hofjes van Leiden waar je niet doorheen snelt, maar waar je samen doorheen beweegt.
Jan Pesijnhof: orde en zorg
Op de Kloksteeg slaan we voor de Pieterskerk linksaf. Zo staan we bij de ingang van het Jan Pesijnhof. Begin 17e eeuw zaten hier een stel voor hun geloof gevluchte Engelsen onder leiding van John Robinson. Daarover ook verderop meer.
Dit hofje voelt formeler dan het Speckhofje. Opgericht aan het einde van de 17e eeuw door de vrouw van Jan Pesijn, is dit hofje bedoeld voor bejaarden uit de Waalse Kerk. Net als Pesijn en zijn vrouw, voormalige vluchtelingen uit de Zuidelijke Nederlanden.
De symmetrische opzet valt meteen op. Alles lijkt hier te kloppen, alsof orde en zorg hand in hand gaan. Het poortgebouw past dan ook perfect bij de bouwstijl van die tijd: het Hollands classicisme. Zoals het Paleis op de Dam. Strakke lijnen, geometrische vormen.
Zorg
Ook de gevels van de huizen in het hofje zelf zijn eenvoudig, maar zorgvuldig vormgegeven. Dit is geen plek van liefdadigheid met een vluchtig karakter, maar van langdurige betrokkenheid. Het hofje functioneert eeuwenlang zoals het bedoeld is: als woonplek, niet als monument.
We staan weer even stil op de binnenplaats. En terwijl we daar staan, dringt het tot ons door hoe tijd hier werkt. Mensen zijn gekomen en gegaan, generaties hebben hier gewoond, geleefd, afscheid genomen.
Het Jan Pesijnhof laat zien hoe Leiden zorg structureel in de stad heeft ingebed. Niet groots, niet luid, maar blijvend.
Pilgrim Fathers
Wanneer we het hofje uitkomen, moeten we even stil staan bij die Engelse lieden die hier waren. Want uiteindelijk vertrekken zij als Pilgrim Fathers naar Amerika.
Leiden biedt hen jarenlang de vrijheid om deze reis voor te bereiden. En uiteindelijk koers te zetten naar New England. Met de beroemde Mayflower.
Hun leider John Robinson overlijdt uiteindelijk in de buurt van dit huis. Waar ook een plakkaat aan de Pieterskerk van getuigd.
In de Pieterskerk wordt hier met een klein museum ook aandacht aan gegeven.
De mooie steegjes en hofjes van Leiden: Pieterskerk
Want we gaan die machtige kerk nu zelf in. Via de ingang die aan de kant van de Kloksteeg zit.
Al sinds de 14e eeuw vormt deze kerk het hart van de Pietersbuurt en in zekere zin van Leiden zelf. Haar voorganger werd gebruikt als hofkapel van de Graven van Holland. Waarover later meer.
De bouw van de huidige kerk begint rond 1390 en duurt meer dan een eeuw. Steeds wanneer de stad groeit, groeit de kerk mee. Wat begint als een bescheiden parochiekerk, wordt uiteindelijk het grootste kerkgebouw van Leiden.
Laatgotisch
De Pieterskerk is gebouwd in laatgotische stijl en valt op door haar robuuste eenvoud. De officiële ingang aan de westkant lijkt wel het poortgebouw van een vesting. Geen uitbundige versieringen, maar duidelijke lijnen en een gevoel van stevigheid.
De binnenkant is daarmee in lijn. Waarbij het pronkstuk van de kerk, het koorhek, daar enigszins mee in strijd is. Uitgebreid houtsnijwerk met vergulde pilaren in het midden. Ook het orgel is rijk versierd.
Beide zijn herinneringen uit de tijd voor de beeldenstorm. Toen de kerk rijk versierd was. Zaken die allemaal zijn weggehaald of beter: weggehakt en gekaapt. Eeuwig zonde…
De kerk is eeuwenlang niet alleen een religieuze plek, maar ook een ontmoetingsruimte, een plek van besluitvorming, rouw en viering. Hier komt het stadsleven samen.
Het Gravensteen
Wanneer we de kerk uitkomen, lopen we verder met klok mee en staan dan als vanzelf voor het Gravensteen.
Het is gebouwd door de graven van Holland als machtscentrum. De naam verwijst bewust naar gezag, vergelijkbaar met het Gravensteen in Gent.
Hier wordt duidelijk dat Leiden meer is dan een gezellige stad. Het is ook een stad van macht, bestuur en invloed geweest.
Dat begon in de 11e eeuw toen het kasteel van de graven van Leiden in Rijnsburg wordt verwoest. Door de leenman van de Duitse keizer, de bisschop van Utrecht.
De graven stichten hun nieuwe machtscentrum bij één van hun hoeven: Huize Lokhorst in Leiden. Ze bouwden daar een kapel (de Pieterskerk) en een versterkte toren (het Steen). De laatste lag min of meer vast aan de hoeve. Het Steen zelf is aan de achterkant van het Pieterskerkhof aan het Gerecht te zien.
Steen
In de 12e en 13e eeuw gebruiken de graven van Holland Leiden als bestuurscentrum. Het Gravensteen fungeert daarbij als residentie en machtsbasis.
Het feit dat dit gebouw van steen is opgetrokken, is allesbehalve toevallig. In een tijd waarin de meeste huizen van hout zijn, staat een stenen gebouw symbool voor blijvende macht, veiligheid en gezag. Een steen is letterlijk en figuurlijk een ankerpunt.
Toch verplaatsen de graven later hun hof. Graaf Floris en zijn opvolgers kiezen uiteindelijk voor het paleis dat zijn vader laat bouwen in Den Haag: het complex dat wij nu kennen als het Binnenhof. Den Haag ligt gunstiger voor bestuur over het graafschap en groeit uit tot politiek centrum.
Het Gravensteen in Leiden verliest daarmee zijn functie, maar niet zijn betekenis. Graaf Floris schenkt het aan Leiden en het blijft een gevangenis.
Later wordt in de 17e eeuw het classicistische pand er voor geplaatst dat dienst gaat doen als vierschaar. De plaats waar recht wordt gesproken. Daarvoor gebeurde dat het op het plein voor de Gravensteen. Vandaar de naam: Gerecht.
Tegenwoordig is het eigendom van de Universiteit van Leiden.
Jean Michelhof: klein en persoonlijk
Naast het Gravensteen, lopen we de Muskadelsteeg in. Links ligt Het Gerecht. Rechts slaan we de Lokhorsstraat in. Op de Pieterskerkstraat lopen we weer iets terug om bij de Jean Michelhof te komen.
Dit hofje voelt net als het Speckhofje kleiner en persoonlijker dan sommige andere Leidse hofjes. Het hofje wordt in eind 17e eeuw gesticht door Jean Michel. Een welgestelde inwoner van Leiden. Lakenhandelaar. Ook een vluchteling uit de Zuidelijke Nederlanden. Die net als vele asielzoekers Leiden en Nederland veel fortuin bracht.
Anders dan bij sommige grote stichtersfamilies lijkt dit hofje vooral voort te komen uit een individueel gebaar: een poging om iets blijvends achter te laten, midden in de stad. Het hofje was bedoeld voor 8 arme, oudere vrouwen en 4 echtparen.
Lust
Terwijl we hier staan, valt ons op hoe compact alles is. De huizen staan dicht bij elkaar, rondom een kleine binnenplaats. Er is geen monumentale poort, geen grote binnenruimte. Juist daardoor voelt het hofje bijna kwetsbaar.
De kleine tuintjes die er vroeger vermoedelijk nog niet waren, zijn nu een lust voor het oog. Zelfs in de late herfst waarin we nu lopen.
Klein Sionhof: een hofje van overtuiging en gemeenschap
Vanaf het Jean Michelhof lopen we weer terug de Lokhorststraat in. Dit keer slaan we de Schoolsteeg in. Een smalle doorgang die ons bijna ongemerkt naar een andere wereld leidt.
Achter een bescheiden toegang ligt aan het einde van deze steeg het Klein Sionhof. Een hofje dat minder bekend is, maar des te betekenisvoller aanvoelt.
Geloof
Het Klein Sionhofje ontstaat in de 18e eeuw en is verbonden aan de religieuze gemeenschap van Sion. In tegenstelling tot veel andere Leidse hofjes, die vooral vanuit liefdadigheid worden gesticht, speelt hier ook een sterke geloofsovertuiging een rol.
Het hofje is bedoeld voor leden van de gemeenschap en ademt iets collectiefs. Geen groot gebaar, geen monumentale opzet, maar een duidelijk gevoel van samenleven vanuit gedeelde waarden.
De mooie steegjes en hofjes van Leiden: Catherinahof
We lopen het hofje weer uit en vervolgen onze weg rechts over de Langebrug. We slaan de Diefsteeg even verderop links in. Om vervolgens de Breestraat schuin over te steken richting de Catharinasteeg.
Aan de Catherinasteeg ligt het gelijknamige hofje. Dat misschien wel de langste geschiedenis kent van alle hofjes in Leiden.
In de 13e eeuw ontstond hier al het Sint Catherinagasthuis. Het was een opvang- en verzorgingstehuis voor arme vreemdelingen én een verpleeg- en ziekenhuis voor de arme zieken van de stad.
De naam verwijst naar Sint Catharina, beschermheilige van onder meer zorg en toewijding.
Contrast
In de 19e eeuw werd het voormalige gasthuis omgetoverd in Stadsgehoorzaal. Wat het nu nog steeds is. Het café van dit instituut heeft haar terras aan dit hofje. In een moderne uitbreiding van de gehoorzaal.
Een ander detail is dat de huidige Waalse Kerk aan de Breestraat ooit de kapel was van het oude gasthuis.
Zo zien we wanneer we in dit hofje om ons heen kijken, aan de ene kant de historische hofjeshuizen, sober en ingetogen. Aan de andere kant grenzen moderne gebouwen aan het hofje. Strakke lijnen, grotere ramen, eigentijdse materialen.
Het contrast is groot, maar opvallend genoeg werkt het. De moderne architectuur lijkt hier niet te overheersen, maar juist ruimte te laten aan het oude. Alsof beide tijden elkaar erkennen.
Langs de Stille Rijn naar het Waardeneiland
Met de Aalmarkt, genoemd naar de vroegere handel in aal, lopen we langs het water van de Stille Rijn.
Bij De Waag staan we even stil. Hier werd eeuwenlang handel gewogen. En hier wordt op 3 oktober tijdens de viering van Leidens ontzet haring en wittebrood uitgedeeld.
Via de Visbrug steken we het water over en laten de Pietersbuurt achter ons. Deze brug dankt haar naam aan de vismarkt die hier eeuwenlang plaatsvond. De Visbrug was daarom een levendige plek, vol geroep, geur en beweging.
Waardeneiland en De Burcht
We staan nu in wat eigenlijk het oudste deel van Leiden is: het Waardeneiland. Later Pancras-West en -Oost genoemd.
We lopen de Burgsteeg in, nadat we aan de overkant de Nieuwe Rijn een stukje zijn afgelopen. Samen met de Nieuwstraat zijn dit twee gezellige winkelstraten in dit oudste deel van Leiden.
Op de Burgsteeg laten we De Burcht vandaag links liggen. We kijken alleen naar de verhoging die hier ligt. Dit is de plek waar Leiden ontstaat.
De Burcht is gebouwd op een kunstmatige heuvel, een ringwal, die al in de vroege middeleeuwen wordt opgeworpen. Vanaf hier is overzicht over de samenkomende waterwegen, een strategisch punt in een tijd waarin controle over water gelijkstaat aan macht.
In 1100 veroverden de graven van Holland deze burcht op de leenman van de bisschop van Utrecht. En konden zo definitief in Leiden hun zetel stichten.
Bovenop de Burcht kan je uitkijken over de stad. Daar zie je de torens, de daken, het water dat zich door Leiden slingert. Het voelt logisch dat juist hier het begin ligt.
De mooie steegjes en hofjes van Leiden: Hooglandse Kerk
Via de Nieuwstraat bereiken we de Hooglandse Kerk. Oorspronkelijk bedoeld als katholieke kerk, maar na de Reformatie wordt zij protestants. De bouw begint in de 14e eeuw, maar pas in de 16e eeuw krijgt de kerk haar huidige vorm.
Opvallend is dat het koor en transeptarmen veel hoger zijn dan het schip, de zijbeuken, sterkapellen en de toren die bovenop het uiteinde van het schip staat. Dat geeft de kerk iets imposants.
De kerk is vandaag niet open, dus we kunnen er geen blik naar binnen werpen.
Schachtenhofje: sober en beschermend
Via de Hooglandsekerk Koorsteeg en de Kloosterpoort komen we in het Schachtenhofje. Dat in een aaneenschakeling van hofjes ligt. Waarvan het Schachtenhofje het middelste is.
Dit hofje wordt in de 17e eeuw gesticht en is bedoeld voor toenmalige ouderen (40 jaar en ouder…). Dat maakt de verjaardag die we vandaag vieren extra vrolijk. Gelukkig mogen we tegenwoordig nog even, voordat we als bejaard worden bestempeld.
Het hofje is klein, smal, sober van opzet, zonder opsmuk. We merken hoe ook hier als vanzelf onze stemmen zachter worden.
Sint Annahofje: licht en leefbaarheid
Het Sint Annahofje voelt anders. Iets ruimer, iets lichter. Het is ook een stuk ouder dan de meeste hofjes. Aangezien het al ontstaat rondom 1500. Met als doel het bieden van onderdak aan vrouwen. De opzet is vriendelijker, met meer aandacht voor licht en leefbaarheid.
Terwijl we hier staan, voelen we hoe subtiel de verschillen zijn tussen hofjes. Elk vertelt zijn eigen verhaal, binnen hetzelfde idee van zorg en gemeenschap. Samen vormen ze het stille netwerk dat zo kenmerkend is voor de mooie steegjes en hofjes van Leiden.
Kapel
Achterin het hofje staat een kapel. Met een bijzonder verhaal. Het was oorspronkelijk een doorn in het oog van de nabijgelegen Hooglandse Kerk. Zij wilden niet dat hier andere Leienaren dan de bewoonsters van het hofje naartoe gingen. In de vroege 16e eeuw kwam het uiteindelijk zover dat hier toch de mis gelegen mocht worden. Niet meer en niet minder.
Uiteindelijk heeft dit kapelletje als enige katholieke kerk de beeldenstorm overleefd. En is nog helemaal in de toenmalige staat. Bovendien is het raam, het oudste gebrandschilderde raam van Nederland!
Overigens wordt dit hofje ook wel met de toevoeging Aalmoeshuis gebruikt, om het te onderscheiden van een ander Sint Annahofje in Leiden!
Terug naar de Pieterskerk
Via Het Gangetje, een smalle oversteek over de Nieuwe Rijn en langs de Steenschuur keren we terug naar de Pieterskerk. De cirkel is rond. We eindigen waar we begonnen. Met z’n zessen.
Vriendschap heeft, net als Leiden, tijd nodig. Het ontstaat niet ineens, maar groeit, verandert, verdiept. Net als deze stad bestaat het uit lagen, herinneringen en stille plekken.
Terwijl we om ons heen kijken, beseffen we dat de mooie steegjes en hofjes van Leiden niet alleen over geschiedenis gaan, maar ook over samen zijn. Over het delen van tijd, op een plek die begrijpt dat niets blijvend is, behalve wat je samen beleeft.
Leiden heeft meer gezichten
Deze wandeling door de mooie steegjes en hofjes van Leiden laat vooral het oudste, meest romantische deel van de stad zien. Maar Leiden is meer.
In een volgende blog wandelen we door de Academiewijk en Levendaal. Door een ander Leiden: breder, academischer, internationaler. We bezoeken de Hortus Botanicus, lopen langs het Rijksmuseum van Oudheden en volgen de sporen van studenten, wetenschappers en ontdekkers.
Een ander tempo, een andere sfeer, dezelfde stad.
Leiden blijft zich tonen, zolang je bereid bent om te blijven lopen.
Praktische informatie over de mooie steegjes en hofjes van Leiden
Hieronder vind je eerst wat aanvullende informatie met een interactieve kaart waarop je de route kunt volgen. Klik op de ballonnen voor meer informatie over de locaties.
Daaronder vind je informatie over startpunt, parkeren en openbaar vervoer. En natuurlijk nog meer praktische informatie over musea, restaurants en hotels.
Openbaar vervoer, parkeren en aanlooproute
Wij beginnen deze wandeling bij de Pieterskerk. Dat kan natuurlijk ook anders, wanneer je met de trein of de auto komt.
Kom je met de trein, dan is het prettig om vanaf Leiden Centraal via de Steenstraat richting de Boommarkt te lopen. Daar pak je de route op bij het Catherinahof en volg je de route uit bovenstaande blog. Eenmaal terug bij de Pieterskerk, pak je dan de andere hofjes van het begin van deze route en de kerk zelf mee!
Deze aanlooproute heb ik hier boven op de kaart ook aangegeven met de letters Z-Á-É.
Parkeren
Met de auto parkeren wij het liefst in parkeergarage Morspoort. Vanaf daar is het nog geen tien minuten lopen naar het oude centrum. Nog mooier is het om eerst een stukje door Park de Put te lopen, onderdeel van het Singelpark.
Via de Rembrandtbrug loop je dan verder, het Galgenwater op, een statige gracht met klassieke gevels. Het straatje komt uit op de Boommarkt en voelt als een zachte overgang van modern Leiden naar de oude stad. Vanaf daar loop je dan ook weer als eerste naar het Catherinahofje.
Deze aanlooproute heb ik hier boven op de kaart ook aangegeven met de letters Ó-Ú-Í -É.
Winkelen
Leiden is een stad waar je uitgebreid in allerlei sferen kan winkelen. De reguliere winkelstraat is de Haarlemmerstraat. Ook meteen de minst gezellige met vooral de grote ketens. In de Breestraat vind je dat ook. Alleen is deze straat ouder en intiemer.
Aan de kleinere straten en stegen ten westen van de Breestraat in het Pieterskwartier vind je ook nog heel wat leuke winkeltjes. Net als aan De Burgsteeg en Nieuwstraat op het Waardeneiland.
Ten zuiden van het Pieterskwartier in Levendaal-West is de Doezastraat nog een bijzondere straat met allerlei leuke winkeltjes.
Musea in Leiden
Het Rijksmuseum van Oudheden vertelt het grote verhaal van oude beschavingen: Egypte, Griekenland, Rome, het Nabije Oosten. Het museum past bij Leiden als universiteitsstad, waar nieuwsgierigheid en onderzoek altijd centraal hebben gestaan.
De Hortus Botanicus, een van de oudste botanische tuinen ter wereld, ligt daar niet ver vandaan. Hier gaat het niet om grote verhalen, maar om groei, tijd en aandacht.
Planten uit alle windstreken vertellen het verhaal van ontdekkingsreizen, wetenschap en zorg. Zelfs wanneer je weinig met botanica hebt, voel je hier de rust. En is het een heerlijk park om doorheen te wandelen.
Het Museum De Lakenhal verbindt kunst en stadsgeschiedenis. Hier leer je Leiden kennen als industriestad, als plek van ambacht en arbeid, maar ook als geboorteplaats van Rembrandt. Het museum voelt stevig geworteld in de stad, net als het gebouw zelf.
Buiten het centrum zelf, maar vanaf parkeergarage de Morspoort en het station goed te bereiken, ligt ook Naturalis. Daaraan heb ik al veel, mooie en lovende woorden gewijd in mijn thema ‘Leukste musea van Nederland’. Want die hoort daar zeker bij! Met z’n prachtige architectuur en dito tentoonstelling. Klik daarvoor op de link!
Echt buiten het centrum, aan de A44 ligt Corpus. Ook daarover vind je meer informatie in mijn thema over ‘Leukste musea van Nederland’.
Eten en drink in Leiden
Wij hebben heerlijk geluncht in Proeflokaal 1574. Schuin tegenover de Aalmarkt. Met als groot voordeel dat ze hier prachtige wijnen op de kaart hebben staan. Vanaf hier kan je ook de route vanaf het station of de Morspoort bij het Catherinahof heel makkelijk oppakken.
Voor het diner na deze mooie wandeling is het Prentenkabinet vlakbij de Pieterskerk een mooi restaurant. Aan de chique kant met een prachtig terras. Het ligt praktisch naast het Jan Pesijnhofje.
Overnachten in Leiden: hotels en appartementen
Precies aan het begin van de wandeling ligt de erg goed gewaardeerde B&B De Pelgrimsplaats. In een mooi oud pand.
Een alternatief aan de andere kant van de Pieterskerk is Ex Libris. Let op dat er hier wat geklaagd wordt over de stijle trappen naar de 1e verdieping. Wat met koffers lastig schijnt te zijn. De kamers en de locatie zijn fraai!
Iets verder weg langs de Steenschuur ligt de Steenhof Suites. Dat is een prijsklasse hoger, waarbij de kamers ook suites worden en groot zijn. In prachtige oud panden. De grotere suites hebben ook een keuken. Erg handig wanneer je langer in Leiden bent!
Meer informatie over de mooie steegjes en hofjes van Leiden
Wil je nog meer informatie over Leiden? Klik dan hieronder op de handige links!
Handige links
Dit is de site van de VVV van Leiden:
Reacties